Dondurarak kurutulmuş gıdaların faydaları ve dikkat edilmesi gerekenler

0
160

Liyofilizasyon veya yaygın olarak bilinen adıyla dondurarak kurutma, gıda endüstrisinde ve ilaç sektöründe yaygın olarak kullanılan bir dehidrasyon yöntemidir. Bu yöntem, yiyeceklerin önce dondurulması ve ardından basınç altında suyunun uzaklaştırılması prensibine dayanır.

Dondurarak kurutmanın avantajları

Bu yöntem, düşük sıcaklıklarda çalıştığı için ürünün besin değerini, tadını, görünümünü ve ısıya duyarlı bileşenlerini korur. Ayrıca, dondurarak kurutma işlemi, kimyasal ve mikrobiyolojik süreçleri engelleyerek ürünün bozulmasını önemli ölçüde geciktirir, böylece raf ömrünü uzatır.

Nasıl çalışır?

Dondurarak kurutma, suyun süblimleşmesi esasına dayanan bir dehidrasyon tekniğidir. Bu işlemde, önce yiyecekler dondurulur ve daha sonra basınç altında suyu çıkarılarak kurutulur. Bu düşük sıcaklıklarda gerçekleşen işlem, ürünlerin besin değerini, tatını, görünümünü ve ısıya duyarlı bileşenlerini koruyarak diğer dehidrasyon yöntemlerinden ayrılır.

Dondurarak kurutmanın aşamaları:

  1. Dondurma: Ürün, genellikle atmosferik basınç altında dondurulur.
  2. Birincil kurutma: Dondurulan su süblimleştirilerek uzaklaştırılır.
  3. İkincil kurutma: Kalan bağlı suyun çıkarılmasıyla ürün istenilen nem seviyesine getirilir.

Bu aşamalar, dondurarak kurutmanın karmaşıklığını ve etkinliğini belirleyen kritik süreçlerdir.

Dondurularak kurutulmuş gıdaların sağlıklı olması

Dondurarak kurutulmuş gıdalar, genellikle sağlıklı bir gıda seçimidir. Dondurarak kurutma, gıdalardaki fitokimyasallar, vitaminler ve mineraller gibi değerli bileşenleri koruma konusunda oldukça etkilidir. Yapılan araştırmalar, antosiyaninler, flavonoidler ve C vitamini gibi antioksidanların dondurarak kurutma ile en iyi şekilde korunduğunu göstermektedir. Bu, vücut için önemli olan antioksidanların hasar görmesini önleyerek oksidatif stresle mücadeleye yardımcı olabilir.

Dondurularak kurutulmuş gıdalar

Genellikle yürüyüş, kamp, ​​uzay araştırmaları, acil durum ve hayatta kalma uygulamaları ve askeri erzak için kullanılır. Hafif olmaları, raf ömürlerinin uzun olması, taşınabilirliği ve hazırlanma kolaylığı nedeniyle normal gıdalara göre tercih edilmektedirler.

Dondurularak kurutulan ürünler arasında en popüler olanı bitki bazlı gıdalar olsa da, bu yöntem kullanılarak çok çeşitli gıdalar muhafaza edilebilmektedir. İşte dondurularak kurutulabilecek bazı yiyeceklerin listesi:

  • Meyveler: çilek , elma, böğürtlen, muz, armut, portakal ve meyve püresi
  • Sebzeler: Havuç, kuşkonmaz, mantar, biber, kabak ve domates gibi hemen hemen tüm sebzeler
  • Etler: sığır eti, balık, tavuk, yumurta, hindi ve karides
  • Tahıllar: pişmiş pirinç, fasulye, makarna, kinoa ve polenta
  • Baklagiller: pişmiş fasulye, mercimek, bezelye ve tofu
  • Dondurulmuş yemekler: Güveçler, kırmızı biber ve atıştırmalıklar
  • İçecekler: hazır içecekler için süt, meyve suları, kahve ve çay
  • Baharatlar: zencefil, kekik, nane, fesleğen ve sarımsak
  • Tatlandırıcılar: şeker tozu için akçaağaç şurubu

Dondurarak kurutmanın potansiyel dezavantajları:

Ancak, dikkate alınması gereken bazı olumsuzluklar da vardır. Örneğin, mikroorganizmalar dondurma sürecinde hayatta kalabilir ve depolama sırasında hastalıklara neden olabilirler. Ayrıca, dondurularak kurutulmuş ürünlerin gözenekliliği, oksijenin erişimine izin verebilir, bu da biyoaktif bileşiklerin oksidasyonuna neden olabilir.

Evde dondurarak kurutma

Dondurarak kurutma, özel ekipman ve belirli bir sıcaklık ve basınç gerektiren bir işlemdir. Bu nedenle, evde bu yöntemi uygulamadan önce uygun ekipman ve eğitim gerekmektedir.

Sonuç olarak, dondurarak kurutma sağlıklı bir gıda muhafaza yöntemi olsa da, dikkat edilmesi gereken bazı noktalar bulunmaktadır. Özellikle çiğ gıdaların uygun şekilde etiketlenmeli ve pişirilmelidir. Evde bu yöntemi uygulamadan önce ise gerekli ekipman ve bilgiye sahip olmak önemlidir.

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here